Ontdek de Achterhoek en Liemers
Eefde
Wie Eefde bezoekt, merkt al snel dat het anders is dan veel Achterhoekse dorpen. Je vindt er geen eeuwenoud marktplein of monumentale dorpskerk. Eefde ontstond pas in de negentiende eeuw als dorp, in een gebied dat al eeuwen werd bepaald door landgoederen zoals De Voorst, Den Dam en 't Haveke.
Na de Tweede Wereldoorlog groeide Eefde sterk uit tot een woondorp voor Zutphen. Het dorp wordt ook wel een "verknipt dorp" genoemd, omdat twee spoorlijnen, het Twentekanaal en later wegen Eefde in verschillende delen hebben verdeeld. Daardoor ontstond geen klassieke historische dorpskern met een centraal plein.
Eefde is gevormd door water en spoor. Door het dorp lopen de spoorlijnen Zutphen-Deventer en Zutphen-Hengelo. De aanleg van het Twentekanaal in de jaren dertig veranderde het landschap opnieuw. De Sluis Eefde werd gebouwd als verbinding tussen het kanaal en de IJssel en is nog altijd een herkenbare plek van het dorp.
Sluis Eefde
De Sluis Eefde is het bekendste herkenningspunt van het dorp. Het sluizencomplex werd in 1933 geopend bij de aanleg van het Twentekanaal en zorgt voor de verbinding tussen het kanaal en de IJssel.
Bij de sluis kunnen bezoekers zien hoe binnenvaartschepen en recreatieboten worden geschut. De combinatie van scheepvaart, water en techniek maakt de sluis een interessante stop tijdens een fiets- of wandeltocht.
Sluis Eefde
Huis De Voorst
Vlak bij Eefde ligt Huis De Voorst, een van de bekendste buitenplaatsen in de Achterhoek. Het huis werd tussen 1695 en 1697 gebouwd voor Arnold Joost van Keppel, graaf van Albemarle en vertrouweling van koning-stadhouder Willem III.
Door de grote omvang en de rijke aanleg kreeg De Voorst de bijnaam het "Versailles van de Achterhoek". Het landhuis werd omringd door een groot park met lanen, waterpartijen en tuinen, aangelegd naar voorbeelden uit de Franse tuinarchitectuur.
Na de bloeiperiode raakte het huis in verval en veranderde het gebruik van het landgoed meerdere keren. Later werd Huis De Voorst gerestaureerd. Tegenwoordig kunnen bezoekers rond het landgoed wandelen en genieten van de lanen, het park en de historische omgeving.
Landgoed Het Haveke
Midden in Eefde ligt Landgoed 't Haveke. De oorsprong van het landgoed gaat terug tot een oud erf dat later uitgroeide tot een buitenplaats met een landhuis en park.
Het huidige landhuis werd rond 1860 gebouwd. Rond het huis ligt een park met oude bomen, lanen en wandelpaden. Anders dan veel landgoederen ligt 't Haveke niet buiten het dorp, maar vormt het een groen onderdeel van Eefde zelf.
Het landgoed laat goed zien hoe de ontwikkeling van Eefde verbonden is met de oude buitenplaatsen in de omgeving. Samen met De Voorst en Den Dam behoort 't Haveke tot de historische plekken die het karakter van het dorp bepalen.
Landgoed Den Dam
Aan de rand van Eefde ligt Landgoed Den Dam. De eerste vermelding van het goed dateert uit 1399. Op deze plek stond een versterkt huis dat tijdens de Tachtigjarige Oorlog werd verwoest.
In 1599 liet Gerlach van der Capellen samen met Judith Ripperda een nieuw huis bouwen. De gevelstenen met hun namen en het jaartal 1599 herinneren nog aan deze bouwperiode. In 1765 werd het huis ingrijpend verbouwd en kreeg het zijn huidige classicistische uitstraling.
Rond het huis ligt een historische tuin- en parkaanleg met onder andere een koetshuis, tuinmanswoning, kas en boerderij. Het geheel is aangewezen als rijksmonument. Den Dam is een van de historische buitenplaatsen die het landschap rond Eefde bepalen.
Rijsselt en Nederlandsch Mettray
Op Landgoed Rijsselt bij Eefde werd in 1851 Nederlandsch Mettray opgericht door Willem Hendrik Suringar. Het was de eerste protestantse opvoedingsinstelling van Nederland. Jongeren kregen er onderwijs en leerden werken in de landbouw en verschillende ambachten.
De instelling was geïnspireerd op het Franse Mettray, waar jongeren in een landelijke omgeving werden opgevoed. Op Rijsselt ontstond een eigen gemeenschap met woningen, werkplaatsen, schoolgebouwen en landbouwgronden.
Nederlandsch Mettray bleef ruim anderhalve eeuw verbonden met Eefde. De historische gebouwen en het landgoed herinneren nog aan deze bijzondere vorm van jeugdzorg, die een belangrijke plaats inneemt in de geschiedenis van het dorp.
Wandelen en fietsen rond Eefde
Eefde ligt gunstig tussen de IJssel, het Twentekanaal en de historische landgoederen rond het dorp. Wandel- en fietsroutes voeren langs het water, oude lanen, bossen en buitenplaatsen zoals De Voorst, Den Dam en 't Haveke.
Vanaf Eefde zijn onder andere Zutphen, Lochem en Gorssel goed bereikbaar via rustige wegen en fietsroutes door het afwisselende landschap van de IJssel en de Achterhoek.
Eten en drinken in Eefde
Wandelaars en fietsers kunnen in Eefde terecht bij Restaurant De Sluis voor een maaltijd, lunch of een drankje tijdens een tocht langs het Twentekanaal, de IJssel of de omliggende landgoederen. Het terras ligt aan het water en is een mooie plek om even te pauzeren.
Overnachten in Eefde
Door de ligging tussen Zutphen en Lochem, met de IJssel, het Twentekanaal en meerdere landgoederen in de omgeving, is Eefde een geschikte plek om enkele dagen te verblijven en de omgeving per fiets of te voet te ontdekken.
- Hotel-Garni Villa Arrisja - Eefde
- Kampeerpark Het Waldhoorn - Eefde
- B&B De Vlierbes - Eefde
