Bronkhorst

Bronkhorst is een klein historisch stadje in de gemeente Bronckhorst, aan de IJssel. De geschiedenis gaat terug tot de middeleeuwen en hangt nauw samen met de Heren van Bronckhorst en het voormalige kasteel dat hier stond. Bronkhorst kreeg in 1482 stadsrechten en heeft zijn historische karakter goed behouden. Tegenwoordig bestaat het stadje uit smalle straatjes, oude boerderijen en monumentale gebouwen, met de Kapel van Bronkhorst als een van de belangrijkste bezienswaardigheden.

Parkeren in Bronkhorst

In het historische stadje Bronkhorst mag je niet parkeren. Bezoekers kunnen hun auto parkeren op de aangewezen parkeerplaats aan de rand van het stadje. Vanaf de parkeerplaats loop je verder het historische centrum in.

De Kapel van Bronkhorst

De Kapel van Bronkhorst staat aan de Kapelstraat en werd in 1344 voor het eerst genoemd. De kapel werd gesticht door Gijsbert van Bronckhorst en zijn vrouw Catharina van Leefdael. De huidige kapel is een eenbeukig bakstenen kerkje met een kleine toren en vormt een van de belangrijkste historische gebouwen van Bronkhorst.

In 1633 werd Bronkhorst getroffen door een grote stadsbrand. De kapel werd daarna hersteld en kreeg een nieuwe toren. Later kreeg het gebouw andere functies. Zo werd de kapel in 1843 verbouwd tot lagere school, die tot ongeveer 1933 in gebruik bleef. In de jaren zestig werd de kapel gerestaureerd en zoveel mogelijk in de oude staat teruggebracht.

De kapel is tegenwoordig te bezichtigen. Binnen zijn onder meer historische wapenborden, een oud kabinetorgel en de luidklok te zien. De kapel is van eind maart tot begin november dagelijks geopend van 11.00 tot 17.30 uur. De Kapel van Bronkhorst staat aan de Kapelstraat 2.

Historisch centrum van Bronkhorst

Het historische centrum van Bronkhorst bestaat uit smalle straatjes, klinkerwegen en oude boerderijen die herinneren aan het middeleeuwse stadje. Het stratenplan is in de loop van de eeuwen grotendeels behouden gebleven. In de historische kern staan tientallen monumentale gebouwen, waaronder veel oude stadsboerderijen.

Bronkhorst kreeg in 1482 stadsrechten, maar groeide daarna nauwelijks buiten de middeleeuwse stadskern. Daardoor is het kleine historische karakter goed bewaard gebleven. De oude straatjes, monumentale panden en de Kapel van Bronkhorst geven het stadje een heel ander karakter dan de grotere plaatsen in de omgeving.

Een wandeling door de Bovenstraat, Onderstraat, Boterstraat en Kasteelweg laat goed zien hoe klein Bronkhorst is gebleven. Onderweg kom je langs historische boerderijen, oude woonhuizen en andere monumentale gebouwen. Ook de plek waar het voormalige kasteel stond ligt in de historische kern.

Kasteelheuvel van Bronkhorst

Op de Kasteelheuvel liggen de resten van het voormalige kasteel van de heren van Bronckhorst. Het kasteel stond op een strategische plek bij de IJssel en groeide in de middeleeuwen uit tot het centrum van de heerlijkheid Bronckhorst. Rond het kasteel ontstond de nederzetting die later de stadsrechten van Bronkhorst kreeg.

Het kasteel raakte in de loop van de tijd in verval en werd uiteindelijk afgebroken. Van het oorspronkelijke kasteel zijn nu vooral de kasteelheuvel en ondergrondse resten over. Op de heuvel staat een maquette waarop te zien is hoe het kasteel er vroeger uitzag. Ook staat er informatie over de geschiedenis van het kasteel en de heren van Bronckhorst.

Vanaf de Kasteelheuvel kun je je goed voorstellen hoe het kasteel vroeger boven de omgeving uitstak. De heuvel ligt aan de Kasteelweg en is tijdens een wandeling door het historische Bronkhorst gemakkelijk te bezoeken.

Joodse begraafplaats Bronkhorst

Aan het Maneveld ligt de Joodse begraafplaats van Bronkhorst. De begraafplaats dateert uit de 18e eeuw en herinnert aan de Joodse gemeenschap die vroeger in Bronkhorst woonde. Op het kleine terrein staan historische grafstenen en een gemetseld lijkhuisje.

De begraafplaats is een rijksmonument en ligt aan de rand van het historische stadje. Het is een stille plek die een ander deel van de geschiedenis van Bronkhorst laat zien.

Het Hoge Huys

Aan de Bovenstraat staat Het Hoge Huys, een van de opvallendste historische gebouwen van Bronkhorst. Het huis werd na de grote stadsbrand van 1633 herbouwd op oudere fundamenten. Het gebouw heeft een opvallende renaissancegevel met trapgevels en een ommuurde tuin.

Het Hoge Huys was vroeger het woonhuis van de rentmeester van de heren van Bronckhorst. Vanuit hier werd het beheer van de heerlijkheid geregeld en werden onder meer de pachten geïnd. Daarmee vertelt het gebouw niet alleen iets over de architectuur van Bronkhorst, maar ook over de manier waarop het stadje vroeger werd bestuurd.

Het Hoge Huys staat aan de Bovenstraat 12, midden in het historische centrum van Bronkhorst. Het pand is vanaf de openbare weg te bekijken.

Bronkhorsterveer

Vanaf Bronkhorst kun je met het Bronkhorsterveer de IJssel oversteken naar Brummen. De veerpont is geschikt voor voetgangers, fietsers en auto's en vormt een bijzondere verbinding tussen de Achterhoek en de IJsselvallei. Vanaf het water heb je uitzicht over de IJssel en het landschap langs de rivier.

De veerpont vertrekt vanaf de steiger aan de Veerweg en brengt je in korte tijd naar de overkant. Een overtocht is daardoor gemakkelijk te combineren met een fiets- of wandeltocht langs de IJssel en door het buitengebied van Bronkhorst en Brummen.

De veerdienst is afhankelijk van de omstandigheden op de IJssel. Bij hoogwater, harde wind of andere omstandigheden kan de pont tijdelijk niet varen. Controleer daarom voor vertrek de actuele vaartijden en eventuele stremmingen.

Gemaal Grote Beek en Kunstruimte VEER

Aan de Veerweg bij Bronkhorst staat het Gemaal Grote Beek. Het gemaal werd in 1953 gebouwd om het water uit de achterliggende gebieden af te voeren naar de IJssel. Het gebouw en de voormalige dienstwoning vormen samen een karakteristiek voorbeeld van de naoorlogse waterbouwkundige architectuur langs de rivier.

Het gemaal ligt direct aan de IJsseldijk en maakt onderdeel uit van het landschap rond Bronkhorst. Vanaf de dijk heb je uitzicht over de IJssel en de uiterwaarden. De combinatie van het gemaal, de dijk en het rivierenlandschap maakt deze plek interessant tijdens een wandeling of fietstocht.

In de voormalige dienstwoning is tegenwoordig Kunstruimte VEER gevestigd. Hier zijn wisselende tentoonstellingen met hedendaagse kunst te bekijken. Ook is er een beeldentuin. Het Gemaal Grote Beek en Kunstruimte VEER zijn te vinden aan de Veerweg 1 in Bronkhorst.

Wandelen en fietsen rond Bronkhorst

Bronkhorst is een mooi vertrekpunt voor wandel- en fietstochten langs de IJssel en door het landelijke gebied rondom het stadje. Vanuit de historische kern wandel je al snel tussen weilanden, akkers en oude boerderijen.

Een korte wandeling door het stadje kan worden gecombineerd met een route door het buitengebied. De Bronkhorstroute is ongeveer 2,7 kilometer lang en voert langs de belangrijkste historische plekken van Bronkhorst. Voor wie verder wil wandelen zijn er ook langere routes, zoals het Knopenrondje Bronckhorst van ongeveer 6 kilometer en de Van molen tot molenroute van ongeveer 9 kilometer.

Ook op de fiets kun je vanuit Bronkhorst verschillende kanten op. Routes voeren langs de IJssel, door het Achterhoekse landschap en langs monumentale boerderijen en landgoederen. Bij TOP Bronkhorst kun je een wandel- of fietsroute starten en je route met behulp van het wandelnetwerk of de fietsknooppunten samenstellen.

Streekwinkel De Olde Schuure

Aan de rand van Bronkhorst, bij de parkeerplaats, vind je Streekwinkel De Olde Schuure. In het winkeltje worden streekproducten uit de omgeving, snoepgoed en verschillende cadeauartikelen verkocht. Het is een leuke plek om iets uit de streek mee naar huis te nemen.

TOP Bronkhorst

TOP Bronkhorst ligt aan de Onderstraat 9, bij de parkeerplaats aan de rand van het historische stadje. Hier vind je informatie over Bronkhorst en de omgeving en kun je routes vinden voor wandelen en fietsen. Vanaf het TOP kun je het historische centrum van Bronkhorst en het omliggende IJssellandschap verkennen.

Eten en drinken in Bronkhorst

In het historische centrum van Bronkhorst kun je terecht voor koffie, lunch, een drankje en een maaltijd. Er zijn restaurants met terras en mogelijkheden om binnen of buiten iets te eten en te drinken.

• Restaurant en terras Het Wapen van Bronkhorst
• Hotel, herberg en restaurant De Gouden Leeuw

Overnachten in Bronkhorst

Wie in Bronkhorst wil overnachten, kan kiezen uit een hotel, bed & breakfasts, een appartement en een vakantiehuis in en rond het historische stadje.

• Hotel en herberg De Gouden Leeuw
• Bed & Breakfast Meestershuis Bronkhorst
• Bed & Breakfast Huisje aan 't Hof
• Appartement Slapen in Bronkhorst
• Vakantiehuis Huisje in Bronkhorst